Delftse zorg- en hulpinstanties werken samen aan een kansrijke start voor ieder kind

In de Delftse coalitie ‘Kansrijke Start' gaan Reinier de Graaf, de gemeente, zorgverzekeraar DSW, Zorgorganisatie Eerste Lijn, het Verloskundig Samenwerkings Verband Reinier, Jeugdgezondheidszorg Zuid-Holland West en Delft Support samen de hulp aan kwetsbare gezinnen verbeteren. Minister Hugo de Jonge (Volksgezondheid) riep het landelijke project Kansrijke Start in het leven.

Opgroeien in een veilige, stabiele omgeving met een zo groot mogelijke kans op een goede toekomst. Dit is niet voor ieder kind vanzelfsprekend. In Nederland krijgt zo’n 14% van de kinderen een minder goede start bij de geboorte door een te laag geboortegewicht of vroeggeboorte. Dit kan te maken hebben met sociale factoren als armoede, psychische problematiek bij de ouders of verslavingen. We hebben het dan over kwetsbare kinderen en gezinnen. Hoe maak je het verschil voor deze gezinnen? Het doel van ‘Kansrijke Start’ is dat lokale zorg- en hulpverleners door een betere samenwerking extra hulp aan deze (aanstaande) ouders en kinderen geven. In Delft zijn we hier al mee gestart.

Jolanda Versteegen, manager Zorgeenheid Moeder en Kind in Reinier de Graaf: “De eerste duizend dagen van een kind zijn cruciaal voor een goede gezondheid en ontwikkeling in het latere leven. Daarom hebben we begin oktober de aftrap gedaan van ‘Kansrijke Start’ in Delft. Alle acties die we samen inzetten, zijn gericht op goede begeleiding voor de geboorte, tijdens de zwangerschap en na de geboorte van het kind. We werkten altijd al samen met instanties als Veilig Thuis, maar de lijntjes met de andere coalitiepartners zijn nu korter. Door samen te werken sluiten de medische zorg en hulpverlening beter op elkaar aan. Door goede preventie en begeleiding hopen we problemen op latere leeftijd van het kind te voorkomen.”

Maar hoe organiseren de betrokken instanties dit nu precies en hoe geven zij de juiste hulp aan deze kwetsbare gezinnen? Dit is dagelijkse koek voor JGZ (Jeugdgezondheidzorg)-verpleegkundige Mirjam van Eijk: “Ik bezoek de gezinnen thuis om te horen wat er speelt en om praktische hulp te bieden binnen het programma ‘Stevig Ouderschap’. Die signalerende rol wordt soms ook opgepakt door de kraamzorg tijdens de kraamweek of bij het huisbezoek dat zij tijdens de zwangerschap doen. Bij een goede overdracht naar ons is er dan al veel informatie over het gezin beschikbaar. Door steun te bieden kunnen we mensen een zetje in de goede richting  geven. Door Kansrijke Start kunnen we meer en langer hulp bieden aan veel gezinnen. Zo heb ik onlangs een tienermoeder mogen helpen. Zij zat in een moeilijke situatie en ik heb haar tijdens de zwangerschap, maar ook de periode daarna, mogen bijstaan en de hulp van andere instanties ingeroepen.  Zo heb ik bijvoorbeeld geholpen met het inschrijven voor haar opleiding. Het was mooi om te zien hoe ze nu weer in haar kracht staat en haar leven weer op de rit heeft. Wij helpen en begeleiden, maar de regie ligt bij de gezinnen zelf.”

Niemand tussen wal en schip
Iedere maand sluiten Mirjam en haar JGZ-collega aan bij het multidisciplinair overleg in Reinier de Graaf met een neonatoloog, gynaecologen, klinisch verloskundigen, een psychiatrisch verpleegkundige, psychiater, coördinator Veilig Thuis en verpleegkundigen van de Kinderafdeling en Verloskunde. “Hier bespreken we vaak vrouwen met psychische of sociale problemen. Zo is iedereen op de hoogte en krijgen de ouders intensieve begeleiding, waarna doorverwijzing naar bijvoorbeeld Geestelijke Gezondheidszorg (GGZ) kan worden opgestart. We willen voorkomen dat mensen tussen wal en schip vallen. Omdat ik een vertrouwensband opbouw met de gezinnen die ik bezoek, kan ik makkelijker inschatten wat ze nodig hebben. Vaak hebben ze in eerste instantie geen hulpvraag, maar durven ze hun problemen steeds meer te delen met mij. Zo kunnen we vrouwen beter helpen om zich voor te bereiden op de bevalling en de periode daarna. Door Kansrijke Start mag ik voortaan maximaal 30 huisbezoeken doen bij de gezinnen. Voorheen mocht ik 4 bezoeken voor de bevalling en 6 na de bevalling doen. Als blijkt dat vrouwen ook hulp nodig hebben van andere instanties, kan ik de drempel voor aanmelding verlagen door aanwezig te zijn bij een intakegesprek van bijvoorbeeld Delft Support, een instantie die helpt bij vragen over van zorg, jeugdhulp of maatschappelijke ondersteuning. Met name voor de gezinnen waar meerdere problemen zijn, is het waardevol dat ik hun aanspreekpunt kan zijn, maar ook praktische ondersteuning kan geven over de opvoeding en ontwikkeling van hun kind tot aan de peuterleeftijd.”

Out of the box denken
“En dat is nu precies de insteek van het project”, beaamt Jolanda. “Als ziekenhuis zijn we gespecialiseerd in alle medische zorg rondom de gezinnen, maar voor deze groep in het bijzonder zijn ook de hulpverleningsinstanties vaak zo belangrijk. We voelen ons nu samen verantwoordelijk. En hoe eerder we problemen signaleren, des te beter.  Het belang van het kind staat hierbij op één. En daarbij moeten we soms out of the box denken. Laatst hoorde ik een prachtig voorbeeld van een zwangere die geen sociaal netwerk had. Met steun van haar moeder, die met hulp van de gemeente tijdelijk vanuit het buitenland kon overkomen, en aanvullende hulp van de instanties help je zo’n gezin weer op de rit.”

 

Film Geboortezorg

Magazine

Kijk hier voor meer informatie over het Verloskundig Samenwerkingsverband Reinier (VSV Reinier). Lees ook ons magazine 'Samen Zorgen'.